StudentTalks: Caspar Dohle en Jeroen van Luyn over een klimaatbestendig Selwerd

klimaatbestendig selwerd

03 jul StudentTalks: Caspar Dohle en Jeroen van Luyn over een klimaatbestendig Selwerd

Voor het afstudeeronderzoek van Jeroen en Caspar over een klimaatbestendig Selwerd hebben we voorgesteld om een expertmeeting te organiseren met verschillende actoren die met klimaatbestendigheid of in de wijk bezig zijn. Lees: Beleidsmedewerkers, Stadsbeheer, het WIJ-team en woningbouwcorporaties. Tijdens deze werksessie is de positie van de partijen in kaart gebracht en zijn de belangen en rollen duidelijk naar voren gekomen. Een erg goede toevoeging voor het onderzoek van Jeroen en Caspar naar de mogelijkheden voor een klimaatbestendig Selwerd. Nu het onderzoek klaar is heb ik gevraagd of ze de kennis wilden delen met iedereen om zo het drieluik omtrent de klimaatadaptieve stad af te sluiten:

Tenzij je gelooft dat klimaatverandering een hoax is, bedacht door de Chinese overheid om een nieuwe markt te stimuleren, kunnen we met zekerheid zeggen dat het klimaat verandert. Waar we sterk investeren in het tegengaan van de gevolgen, zullen we ook aandacht moeten besteden aan het leren omgaan met deze effecten. Door de temperatuurstijging zal het aantal piekbuien fors toenemen. Het huidige afvoersysteem zal overbelast raken, waardoor de kans op overstromingen in de stedelijke gebieden groot wordt. Daarnaast zorgen de hoge temperaturen voor gezondheidsklachten en zelfs dodelijke slachtoffers. Om dit af te wenden zal de ruimte anders ingedeeld moeten worden. Doordat de invulling van deze ruimte, naast het onderbrengen van de gebruikelijke functies, nu ook een antwoord moet worden gegeven op de nieuwe weersomstandigheden, zullen maatregelen getroffen moeten worden om de veerkracht van het stedelijk landschap te vergroten. Buiten het veranderlijke klimaat, is ook het gebruik van de openbare ruimte aan verandering onderhevig. De functie van het gebied wordt door de behoefte bepaald, welke in de praktijk vaak wisselvallig blijkt te zijn. Een flexibele ruimte, die kan omgaan met verschillende omstandigheden, is daarom gewenst.

De gemeenten worden belast met de uitdaging om het stedelijk gebied aan te passen aan de nieuwe omstandigheden. Het ontbreekt echter nog aan draagvlak voor een grootschalige aanpak van de gevolgen van de voorspelde klimaatproblemen. Omdat er van ruimtelijke interventies verwacht mag worden dat ze een bijdrage leveren aan het bevorderen van de kwaliteit van de fysieke leefomgeving, en daardoor op meer draagvlak kunnen rekenen, is het zaak klimaatadaptatie mee te koppelen met andere – breder gedragen – thema’s. Een plek in Groningen die duidelijk toe is aan hervorming en daarmee een gunstig perspectief biedt om de flexibele manier van inrichten in de praktijk uit te proberen, is de buurt Selwerd. Selwerd is een schoolvoorbeeld van een jaren zestig autobuurt en was één van de eerste in zijn soort. Destijds hypermodern, maar de tand des tijds heeft haar sporen achtergelaten. Vooral de laatste jaren is er een dalende lijn in de leefbaarheid van de Groningse buurt te herkennen. De ingezette herstructurering van stadsdeel West, die in het begin van deze eeuw de buurten Paddepoel en Vinkhuizen een facelift heeft gegeven, heeft Selwerd door de crisis niet kunnen bereiken. De groeiende welvaart sinds het einde van deze recessie heeft de plannen voor de ontwikkeling van deze ‘stempelbuurt’ weer doen opleven. Gemeente, bewoners, woningcorporaties en andere belanghebbenden zijn bezig om te kijken hoe ze gezamenlijk hun doelen kunnen bereiken.

Het onderzoek Toekomstbestendig Selwerd richt zich op het vinden van raakvlakken tussen deze doelen en de klimaatrobuuste inrichting van de buurt. Multifunctionele maatregelen, waar de adaptatiedoelen op lange termijn en de overige belangen op korte termijn elkaar ontmoeten, kunnen rekenen op veel draagvlak en daarmee tevredenheid. De opzet van het onderzoek is drieledig: een beeld krijgen van de problemen van klimaatverandering, behoeften van de belanghebbenden in kaart brengen en de autonome ontwikkelingen in de buurt zijn bestudeerd om inzicht te kunnen krijgen in de eventuele raakvlakken. Op welke bestaande verbouwingsplannen is het mogelijk om klimaatbestendig aan te sluiten?

klimaatbestendig selwerd2                                             Figuur 1: Conceptueel model voor inbedding van klimaatbestendig ontwerpen

Het huidige draagvlak voor het integreren van klimaatadaptatie kan vergroot worden door het succes van proefprojecten te benadrukken. Het aanleggen van verlaagde groenstroken biedt bijvoorbeeld naast de opvang van water mogelijkheden om ontmoetingsplekken te creëren en bewegen te stimuleren. Klimaatadaptieve maatregelen hebben daarnaast veel aansluiting bij het doel om de omgeving leeftijdsbestendig in te richten. Met deze raakvlakken hebben de proefprojecten veel potentie om aan lokale behoeften te voldoen. Verder kan er binnen de projecten geëxperimenteerd worden met groenparticipatie. Daarmee zouden bewoners meer verantwoordelijkheden krijgen als het gaat om de invulling en het onderhoud van de eigen leefomgeving. Om de betrokken partijen alvast een goed voorbeeld te geven, hebben we voor een aantal plekken die in de toekomst toch al aangepast en vernieuwd moeten worden een klimaatbestendig ontwerp gemaakt. Op deze manier proberen we de mogelijkheden voor Selwerd inzichtelijk te maken en aan te tonen dat klimaatbestendig ontwerpen goed in te passen is in de wijk van de toekomst. Op onderstaande figuren vind je het ontwerp voor de Mispellaan.

mispellaan mispellaan2 mispellaan3

Figuur 2, 3 & 4: Ontwerp voor een klimaatbestendig en leefbaar Mispellaan

Daarmee lijkt de voornaamste stap naar een klimaatbestendig Selwerd gezet. Ten eerste om de basisprincipes voor klimaatadaptatie te benadrukken en vervolgens te vertrouwen op de indirecte verantwoordelijkheid van de betrokkenen om klimaatadaptatie mee te nemen in de wedergeboorte van de buurt. Zowel de ruimte als haar gebruikers zal moeten openstaan voor verandering.

Geen reactie's

Geef een reactie

*